jesteś tu: Duszpasterstwo Ministrantów > Twoje ABC

Słowniczek pojęć liturgicznych i kościelnych

Drogie Buksy! Przed Wami długo oczekiwany słowniczek pojęć liturgicznych (i nie tylko). Projekt tego działu narodził się dawno, ale okazał się niezwykle czaso- i pracochłonny. Zapraszamy Was do współtworzenia tego działu: możecie przysyłać nam propozycje haseł, bądź gotowe już definicje, oczywiście przygotowane samodzielnie.


Hasło, które Cię interesuje zaczyna się na literę:
Aa-Ar  As-Cu  Cy-Ep  Ep-In  In-Ka  Ka-Ky  La-Mi  Mi-Of  Of-Pa  Pa-Pr  Pr-Sa  Sa-Su  Su-Tr  Tr-Ws  Ws-Ży  


Mirra - wonna żywica, kadzidło, spalane na węglach w trybularzu. Spalana symbolizuje modlitwę ludu wznoszącą się do Boga.

Missa - łac. msza.

Missa chrismatis - msza Krzyżma Świętego, odprawiana w Wielki Czwartek w kościołach katedralnych.

Mistagogia - (gr. misterion - tajemnica, ago - wprowadzam) wprowadzanie, wyjaśnianie misteriów, celebracji sakramentów i w ogóle liturgii. We wczesnym chrześcijaństwie wiązało się z objaśnianiem [prawd wiary nowo ochrzczonym w tzw. Białym Tygodniu.

Misterium - inscenizacja, przedstawienie biblijnych prawd i wydarzeń, oraz scen z życia świętych.

Misterium Paschalne - tajemnica śmierci i zmartwychwstania Jezusa Chrystusa, która przez wiarę i sakramenty staje się udziałem człowieka. Przeżywamy je podczas tzw. Wielkiego Tygodnia i Triduum Paschalnego, choć dzięki niemu sens i moc posiadają sakramenty i liturgia sprawowane przez cały rok.

Mistycyzm - to kierunek religijno-filozoficzny, oraz nauka pomocnicza teologii zakładająca możliwość bezpośredniej łączności z Bogiem.

Mitra - uroczyste nakrycie głowy biskupa i infułata. Składa się z dwóch elementów bogato zdobionego, usztywnionego materiału. Patrz też: dział Szaty liturgiczne i pontyfikalia

Młodzianków święto - święto stałe w kalendarzu liturgicznym obchodzone 28 grudnia na pamiątkę wymordowania na rozkaz Heroda wszystkich chłopców do 2 r. ż. celem zabicia Jezusa.

Modlitwa - jest rozmową i obcowaniem z Bogiem, słuchaniem go i zwracaniem się do niego, czasem nawet bez słów. Wyróżniamy modlitwę: wspólnotową i indywidualną, ustną i myślną.

Monstrancja - bogato zdobione naczynie liturgiczne, w którym umieszcza się Hostię celem adoracji lub procesji. Patrz też: dział Przedmioty liturgiczne

Mszał - (Missale Romanum) jednia z najważniejszych ksiąg liturgicznych w Kościele Katolickim, zawierająca teksy sprawowania Mszy św.

Mucet - wierzchnia szata chórowa członków kapituł katedralnych w kolorze purpurowym bądź czarnym. Patrz też: dział Szaty liturgiczne i pontyfikalia


N

Nabożeństwo - pozaliturgiczny kult Kościoła. Nabożeństwa wypływają z liturgii i mają do niej prowadzić. Są wyrazem pobożności tak wspólnotowej jak i prywatnej. Więcej: co to jest liturgia?

Nadzieja - jedna z trzech cnót, w których wyraża się stosunek człowieka do Boga. Każe widzieć w Bogu najwyższe i upragnione dobro, ku któremu człowiek dąży.

Nałożenie rąk - w Starym Testamencie znak ten był także używany podczas ceremonii wyniesienia osoby na jakiś urząd. W Nowym Testamencie to symbol leczenia i przekazywania Ducha. Patrz też: Postawy i gesty w liturgii

Namaszczenie chorych - sakrament, przez który Chrystus umacnia człowieka ciężko chorego i leczy na duszy, a niekiedy i na ciele, pomaga mu w znoszeniu cierpienia i powrocie do zdrowia.

Nawa - pojęcie określające przestrzeń w kościele, przeznaczoną dla wiernych. W zależności od układu architektonicznego wyróżniamy nawę główną, nawę boczną, nawę ołtarzową (prezbiterium i absyda). Patrz też: dział Kościół

Nawikulariusz - funkcja liturgiczna, polegająca na niesieniu łódki (nawikuli) z kadzidłem, n. toruje drogę turyferariuszowi.

Nawrócenie - ma miejsce kiedy człowiek odwraca się od zła, szatana i grzechu, a zwraca się ku Bogu, który jest źródłem życia i świętości.

Nekrolog - (gr. nekros - umarły, martwy) powiadomienie o śmierci jakiejś osoby.

Neofita - człowiek niewierzący, bądź innej wiary niż chrześcijańska, który poprzez chrzest zostaje włączony do wspólnoty Kościoła.

Neokatechumenat - jest to ruch formacyjny dla ludzi dojrzałych, na wzór pierwszych gmin chrześcijańskich, ma pomagać w walce z grzechem i przemianą życia.

Neoprezbiter - określenie przyjęte dla nowo wyświęconego kapłana.

Niebo - stan ostatecznego szczęścia człowieka wypływającego ze zbawienia i przebywania z Bogiem.

Niedziela - pierwszy dzień tygodnia, najstarszy dzień świąteczny chrześcijan obchodzony na pamiątkę zmartwychwstania Chrystusa.

Nieszpory - wieczorna (brewiarzowa) modlitwa Kościoła. Więcej: Liturgia Godzin

Nimb - w ikonografii chrześcijańskiej jest to świetlany krąg otaczający głowę osoby świętej.

Nominat - osoba, która otrzymała nominację na jakieś stanowisko, choć jeszcze nie otrzymała władzy do wykonywania zadań z niego wynikających. Np. osoba, która otrzymała wiadomość o wyborze na biskupa nazywana jest biskupem nominatem, mimo nie przyjęcia jeszcze święceń episkopatu.

Nowenna - dziewięciodniowe nabożeństwo, odprawiane jako przygotowanie do uroczystości kościelnej, bądź jakiegoś ważnego wydarzenia życiowego.

Nowicjat - w zgromadzeniach i zakonach okres wchodzenia w życie zakonne, czas przygotowania i pierwszej próby dla kandydatów. Czasami poprzedzany postulatem.

Nuncjusz - wydelegowany przez papieża reprezentant Stolicy Apostolskiej w danym kraju lub prowincji. Podlega mu tzw. nuncjatura.


O

Objawienie Boże - (gr. epiphaneia) to ujawnienie przez Boga Jego zbawczej woli i siebie samego, to skierowane do człowieka wezwanie do nawiązania więzi z Bogiem.

Obłóczyny - obrzęd przyjęcia stroju duchownego lub habitu w zgromadzeniu zakonnym. Nie niesie za sobą żadnej posługi.

Obłuda - sposób postępowania maskujący grzech i niesprawiedliwość pod pozorami cnoty.

Obrządek - to zbiór zwyczajów i przepisów liturgicznych Kościoła partykularnego, łącznie z własnym językiem, prawodawstwem i hierarchią.

Odpowiedzialność - poczucie świadomości skutków swego postępowania, podejmowanie działania w oparciu umiejętność przewidywania jego efektów.

Odpust - to darowanie kar doczesnych za grzechy popełnione po chrzcie.

Offertorium - (łac. offerere - ofiarowanie, złożenie) inaczej ofiarowanie, złożenie darów ofiarnych lub pieśń towarzysząca złożeniu darów na ołtarzu.

Ofiara - jeden z podstawowych elementów kultu religijnego. Ma na celu utrzymanie więzi człowieka z Bogiem, jest wyrazem pobożności, wiary i poddaniu się porządkowi Bożemu.


następna strona
Przygotowanie i opracowanie haseł:
Paweł Dudzik
Piotr Lewandowski

© A.D. 2003-2013 Redakcja ministranci.archidiecezja.katowice.pl