jesteś tu: Duszpasterstwo Ministrantów > Uroczystości, święta i okresy lit.

Wielki Czwartek

Misterium Wielkiego Tygodnia

Wielki Czwartek to w kalendarzu chrześcijańskim święto ruchome powołane na pamiątkę Ostatniej Wieczerzy. Przypada w Wielkim Tygodniu, 3 dni przed Wielkanocą. Wielki Czwartek rozpoczyna w całym Kościele Święte Triduum Paschalne.

Misterium z łac. tajemny kult, tajemnica.

W czasie mszy Wieczerzy Pańskiej liturgia słowa przypomina przekazane Mojżeszowi Boże zalecenia, dotyczące przygotowania pierwszej uczty paschalnej, spożywanej jeszcze w niewoli egipskiej, oraz nakaz corocznych obchodów święta (Wj 12,1-8.11-14). Drugie czytanie, zaczerpnięte z Pierwszego Listu do Koryntian, zawiera świadectwo świętego Pawła o ustanowieniu sakramentu Eucharystii w czasie Ostatniej Wieczerzy (l Kor 11,23-26). O wydarzeniach, które dokonały się w Wieczerniku, opowiada fragment Ewangelii według św. Jana (J 13,1-15), opisujący Chrystusowy akt pokornej miłości, wyrażający się umyciem nóg dwunastu apostołom. Swą posługę Jezus skomentował słowami: "Dałem wam bowiem przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem" (J 13,15). Bezpośrednio po wielkoczwartkowej liturgii słowa następuje zatem obrzęd obmycia nóg dwunastu chłopcom lub dojrzałym mężczyznom; odziany na biało kapłan polewa wodą ich stopy i ociera je ręcznikiem. Gest ten nie jest tylko naśladowaniem wzoru Chrystusa; symbolizuje on czynne włączenie się w Bożą miłość.

Słowa Chrystusa wypowiedziane podczas Ostatniej Wieczerzy konkretnie ilustrują dwa sakramenty, które zostały podczas uczty nam dane;

Święta Eucharystia, „Bierzcie i jedzcie…”
Sakrament kapłaństwa, „To czyńcie na moją pamiątkę…”

W wielkoczwartkowe przedpołudnie we wszystkich kościołach katedralnych odprawiana jest tzw. msza krzyżma (olej poświęcony podczas tej mszy świętej nazywa się w języku łacińskim chrisma). Liturgii tej przewodniczy biskup. Koncelebrują księża, reprezentujący całą diecezję; Oliwa była niegdyś środkiem wzmacniającym i leczniczym, a gałązki drzewa oliwkowego -symbolem pokoju. Dlatego Kościół tak szeroko wykorzystuje oliwę w swoich obrzędach.

W czasie uroczystego „Chwałą na wysokości Bogu” dzwonią wszystkie dzwony, dzwonki. Serca dzwonów kołaczą z wielkim grzmotem. Zaraz po odśpiewaniu hymnu na jakiś czas milkną wszystkie dzwony, dzwonki. Zastępuje się je stukotem drewnianych kołatek.

W czasie modlitwy eucharystycznej słyszymy bardzo ważne słowa. W formułach, które następują, słowa Chrystusa należy wymawiać starannie i wyraźnie, bo tego wymaga ich znaczenie.

„On to w dzień przed męką * za zbawienie nasze i całego świata, to jest dzisiaj…” Przeżywamy ten wieczór tak jak 2000 lat temu. To jest dzisiaj!

Po uroczystej Komunii św. Najświętszy Sakrament zostaje przeniesiony do tzw. Ciemnicy, która symbolizuje ciemność, pojmanie, przetrzymywanie Chrystusa Pana w zamknięciu. Gaśnie wieczna lampka, płonąca przez cały rok przy tabernakulum.

Po mszy obnaża się ołtarz. Czyni tak na pamiątkę obnażenia Jezusa z szat i obmycia Jego ciała. Z ołtarza zdjęto wszystko, nawet krzyże i lichtarze. To piękny polski zwyczaj i jakże przywodzący na myśl te chwile kiedy Jezus „...wstał od stołu, złożył swe szaty, wziął prześcieradło i przepasał się nim. Potem napełnił naczynie wodą, zaczął umywać uczniom nogi i ocierać je prześcieradłem, którym był przepasany..." (J 13, 4-5).

Damian Skorupa

© A.D. 2003-2013 Redakcja ministranci.archidiecezja.katowice.pl